Kategori: Makaleler

KPSS P3 ve Kamu Sektöründe Güç İlişkileri: İktidar, Demokrasi ve Katılım Perspektifinden Bir Bakış Toplumlar, yönetim biçimlerini belirlerken, aynı zamanda bu yönetimlerin nasıl işlediği, kimlerin söz sahibi olduğu ve hangi güç dinamiklerinin geçerli olduğu üzerine sürekli bir sorgulama yaparlar. Bu noktada, kamusal alanda görev almak, sadece bir meslek edinmekten öte, toplumsal düzenin ve iktidar ilişkilerinin bir parçası olmayı da gerektirir. Kamu görevlisi olma süreci, bu dinamiklerin iç yüzüne dokunmak için bir fırsat sunar. KPSS (Kamu Personel Seçme Sınavı), bu sürecin ilk adımıdır ve P3 puan türü, özellikle belirli kamu görevlerine adım atmak isteyenlerin karşılaştığı bir engel ve aynı zamanda bir…

GM Ne Demek İş? Kültürel Bir Perspektiften Bakış Farklı kültürlerin arasındaki uçurumu aşmak ve farklı toplumsal yapıları anlamak, insan zihninin en eski ve en derin meraklarından biridir. Bir kültürün biçimlendirdiği normlar, değerler, ritüeller ve semboller, o toplumun kimliğini nasıl oluşturduğunu ve bireylerin kendilerini nasıl tanımladığını belirler. Ancak, bir kavramın anlamı, yalnızca dildeki kelimelerle sınırlı değildir; bu kavram, o kültürün içinde farklı anlamlar taşır. Bu yazıda, “GM” yani “genetik mühendislik” teriminin bir iş olarak ne anlama geldiğini, antropolojik bir perspektiften ve kültürlerarası karşılaştırmalarla keşfedeceğiz. Peki, “GM ne demek iş?” sorusunu bir insanın kültürle, kimlikle ve toplumsal yapılarla olan ilişkisi üzerinden nasıl…

İnsanın Kaynakların Kıtlığı ve Seçimlerin Sonuçları Üzerine Düşüncesi Her insan, kaynakların kıtlığı ve seçimlerin kaçınılmaz sonuçları üzerine düşünürken; sadece piyasaların değil, aile içi ilişkilerin, hukuki düzenlerin ve bireysel ekonomik kararların nasıl etkilendiğini de sorgular. Kaynakların sınırlı olması, her zaman her ihtiyacı karşılayamayacağımız anlamına gelir. Bu sınır bizi fırsat maliyeti kavramına götürür: Her seçim, vazgeçilen diğer alternatiflerin değeridir. Bu makalede “Değer artış payı davası”nı yalnızca hukuki bir kavram olarak değil, ekonomik düşüncenin mikro, makro ve davranışsal boyutlarıyla da ele alacağız. Değer Artış Payı Davası Nedir? Değer artış payı davası, özellikle evlilik birliği içinde mal rejiminin sona ermesi (örneğin boşanma) sırasında gündeme…

Ağırlık Skaler mi? Felsefi Bir İnceleme Düşünsenize, bir sabah, bir nesneyi kaldırırken, o nesnenin size doğru düşme ihtimalini ve bu kuvvetin doğasını anlamaya çalışıyorsunuz. Ama asıl sorunun başlangıcı şudur: Bu kuvvetin ölçüsünü nasıl tanımlayabiliriz? Bu kuvvet, bir sayıdır; ancak bu sayının gerçekte neyi temsil ettiğini, ne kadar “gerçek” olduğunu sorgulamak, fiziksel dünyayı anlamaktan çok daha derindir. Felsefi olarak baktığımızda, herhangi bir şeyin “skaler” olup olmadığına dair sorular sadece bilimsel bilgiye dair bir inceleme değil; aynı zamanda dünyayı nasıl kavradığımız, ona nasıl anlam yüklediğimiz üzerine derin felsefi tartışmalar başlatır. Ağırlık, bir cismin kütlesine bağlı olarak yerçekimi etkisiyle oluşturulan bir kuvvet olarak,…

Su Kartında Su Bitince Ne Olur? Bir Sosyolojik Bakış Su, hepimizin en temel ihtiyaçlarından biri. İhtiyaç duyduğumuzda sadece birkaç adım ötemizde bulunan bir musluk, çoğu zaman farkına varmadan sürekli olarak kullandığımız bu kaynağa erişimimizi kolaylaştırır. Ancak, su kartlarında su bitmesi, birçoğumuz için çok daha karmaşık ve derin bir soruyu gündeme getiriyor: Su bitince ne olur? Bu sorunun cevabı yalnızca bir ihtiyaçtan fazlasını içeriyor. Toplumsal yapıların, bireysel deneyimlerin ve güç ilişkilerinin kesişiminde bir noktada duruyoruz. Bireysel olarak suyun bitmesi, günlük hayatımızda yalnızca kısa bir kesintiye neden olabilirken, toplumsal düzeyde ise suyun bitmesi, büyük eşitsizlikleri, güç mücadelelerini ve kültürel normları gün yüzüne…

Ketçap Ne İlacı Olarak Kullanılırdı? Ekonomik Bir Bakış Kaynakların kıtlığı ve her seçimde bir bedel olduğunu düşündüğümüzde, bazen hayatta aldığımız kararlar, karmaşık ve beklenmedik sonuçlarla yüzleşmemize yol açar. Ketçap, çoğumuzun bir yemek sosu olarak aşina olduğu ve yemeklerimizin vazgeçilmezi haline gelmiş bir gıda maddesidir. Ancak, ketçap, bir zamanlar yalnızca damak tadını tatmin etmek için kullanılmıyordu; tarihsel olarak, sağlık açısından da çeşitli faydalar sunduğu düşünülüyordu. Peki, ketçap aslında ne ilacı olarak kullanılıyordu ve bu durumun ekonomik bağlamda nasıl yorumlanabileceğini hiç düşündünüz mü? Ekonomi, temelde seçimlerle ilgilidir. Her seçim, kaynakların nasıl kullanıldığını ve bu seçimlerin sonucunda hangi fırsatların kaybedildiğini gösterir. Ketçap gibi…

CHP Ülkeyi Kaç Yıl Yönetti? Edebiyat Perspektifinden Bir Bakış Edebiyat, toplumların tarihini, ruh halini ve değişim süreçlerini en derin katmanlarına kadar keşfetmemize olanak tanır. Her bir kelime, her bir cümle, dönemin bir yansımasıdır ve yazınsal bir metin, sadece anlatılmak istenen hikaye değil, aynı zamanda o toplumun ruh hali, arzuları ve korkuları hakkında da ipuçları verir. Anlatıların gücü, toplumu şekillendiren faktörleri anlamamıza yardımcı olabilir. Bu yazıda, Cumhuriyet Halk Partisi’nin (CHP) ülkeyi yönettiği süreyi edebiyat perspektifinden ele alacağız. CHP’nin yönetim sürecini bir metin gibi düşünerek, bu tarihsel dönemi farklı edebi türlerle çözümleyeceğiz. Çünkü siyasal bir parti ve ülke yönetimi, edebi bir anlatı…

Allah’ın Her Şeyi Dilemesi Nedir? – Kendi Dünyamda Yansıması Son günlerde kafamda bir soru takılı kaldı: “Allah’ın her şeyi dilemesi nedir?” Hani bazen gündelik hayatta, akşamları işten sonra bir kahve alıp bilgisayarımı açarken, insanın aklına gelen bir soru vardır ya… işte o anlardan biri. Ofisten geliyorum, 27 yaşındayım, İstanbul’da sıradan bir hayatım var. Ama akşamları, bu tür düşünceler kafamı kurcalıyor. Her şeyi dilemek… Peki ya gerçekten öyle mi? Kısacası, “her şeyin dilemesi” ile ne anlatılmak isteniyor? Geçmişte Düşünülen Anlamı Eskiden, yani daha çok gençken, bana hep “Allah her şeyi diler, her şey O’nun iradesindedir” denirdi. Bu, bana ilk başta çok…

Volkan Patlaması: Psikolojik Bir Mercekten İnceleme Hepimiz içsel bir huzursuzluk hissettiğimizde bazen, bir şeylerin patlamak üzere olduğunu düşünürüz. Bu, küçük bir stres kaynağının, giderek daha büyük bir içsel volkan gibi hissettirmesi olabilir. Tıpkı doğada olduğu gibi, bu tür “patlamalar” bazen çevremizdeki topluluklara ya da bireylere yansıyarak toplumsal değişimlere yol açar. Ancak, bu patlamalar sadece doğadaki volkanlardan mı ibarettir? İnsan davranışının ardındaki bilişsel ve duygusal süreçleri incelediğimizde, aynı soruyu insanlar için de sorabiliriz: İnsanlar, hangi koşullarda “patlar”? Bu yazıda, volkan patlamalarının psikolojik boyutlarını keşfederken, insanların duygusal ve bilişsel süreçlerine nasıl yansıdığını ve toplumsal yapıları nasıl etkilediğini irdeleyeceğiz. Bilişsel Psikoloji Perspektifi: Strese…

Leopar Desen ve Güç İlişkileri: Toplumsal Düzenin Giyimi Sosyolojik ve siyasal analizlere başladığımızda, genellikle büyük ve soyut yapılar üzerinden düşünürüz: kurumlar, ideolojiler, güç ilişkileri, yurttaşlık, demokrasi ve meşruiyet. Ancak bu kavramlar bazen, gündelik yaşamda en sıradan unsurlar aracılığıyla kendini gösterir. Örneğin, bir kişinin giydiği kıyafetlerin, üzerinde taşıdığı desenlerin, kültürel anlamların ve toplumsal kabul gören değerlerin siyaseti nasıl yansıttığını düşündüğümüzde, bu semboller yalnızca bireysel tercihler olmaktan çok daha fazlasına dönüşebilir. Leopar desenli bir elbise, sadece bir stil tercihi değil; iktidarın, statünün, sınıfsal farklılıkların ve toplumsal düzenin bir ifadesi olabilir. Bu yazıda, leopar desenin toplumsal yapılarla ve siyasal güçle ilişkisini incelerken, aynı…